PROBIOTIC VÀ KHÁNG SINH

  • Thứ năm, 20/02/2020, 13:31 GMT+7
  • Lượt xem: 124
hinh_1
probiotic_1

Một trường phái cho rằng kháng sinh làm tăng năng suất nhờ khả năng kháng khuẩn thuần túy. Vì vậy, sử dụng kết hợp probiotic và kháng sinh sẽ không mang lại lợi ích gì. Quan niệm sai lầm ở đây là coi cách thức hoạt động của các sản phẩm này tương tự nhau và probiotic không cần thiết khi đã sử dụng kháng sinh.

Một trường phái khác lại nghĩ rằng sử dụng đồng thời hai sản phẩm này sẽ dẫn đến việc phá hủy probiotic bởi hoạt động kháng khuẩn của kháng sinh. Đây cũng là một nhận định sai lầm hoặc đang đơn giản hóa quá mức độ nhạy cảm của vi khuẩn probiotic đối với kháng sinh. Thực tế, vi khuẩn probiotic hình thành bào tử sẽ được bảo vệ tự nhiên. Còn các probiotic không hình thành bào tử như dòng Lactobocillus mới nhạy cảm với kháng sinh.

Ngay cả khi đã được kích hoạt lại, các nhóm vi khuẩn này sẽ kháng lại kháng sinh với MIC (Nồng độ ức chế tối thiểu) cao hơn nhiều so với liều khuyến cáo trong thức ăn. Trong bảng 1 dưới đây, chúng tôi liệt kê mức độ nhạy cảm của probiotic hình thành bào tử đã được kích hoạt theo giá trị MIC.

bang_3
 

Ngoài ra, Bacillus sinh dưỡng thích bám vào lớp niêm mạc gần nhung mao, trong khi thức ăn và kháng sinh lại trôi nổi trong lòng ruột và sẽ được đẩy tới nhờ nhu động ruôt. Do đó, tiếp xúc giữa chúng bị hạn chế, điều này làm tăng khả năng sống xót và hiệu quả của probiotic ở dạng sinh dưỡng.

probiotic_2

Một đơn vị cung cấp probiotic uy tín đã tiến hành nhiều nghiên cứu phân tích giá trị cộng thêm của việc dùng kết hợp probiotic từ Bacillus với kháng sinh chăn nuôi. Các kết quả chứng minh rằng probiotic mang lại hiệu quả kể cả khi dùng hoặc không dùng kháng sinh, bất kể loại kháng sinh được cho ăn là gì.

bang_1_2
 

Nguồn: Ch.Hansen, Innovation

Lời giải thích cho sự “cộng tác” này nằm ở cơ chế hoạt động khác biệt cũng như duy nhất giữa kháng sinh và probiotic.

Các cơ chế hoạt động chính hỗ trợ probiotic: loại trừ cạnh tranh, điều chỉnh miễn dịch, sản sinh bacteriocin và enzyme.

Loại trừ cạnh tranh:

Loại trừ cạnh tranh là chế độ hoạt động của probiotic xuất hiện thông qua một số cơ chế khác nhau. Đầu tiên là cơ chế trực tiếp hay tác động chiếm không gian của probiotic trong ruột. Qua đó sẽ giới hạn không gian sống cho vi khuẩn gây bệnh cư trú trong ruột. Cơ chế gián tiếp là thông qua việc sản xuất các chất chuyển hóa thứ cấp ảnh hưởng đến môi trường sống trực tiếp của vi khuẩn probiotic. Các chuyển hóa này dẫn đến sự tăng sinh của vi khuẩn sản xuất axít lactic có lợi cho đường ruột.

Sản sinh Bacteriocin hoặc Peptide kháng vi sinh:

Probiotic từ Bacillus sản sinh các chất kháng vi sinh giúp ngăn chặn sự phát triển của vi khuẩn có hại. Ví dụ, Bacillus licheniformis tạo ra Lichenysin (peptit kháng vi sinh). Ức chế sinh trưởng hoặc/và diệt khuẩn chống lại một số vi khuẩn gây bệnh trên gia cầm đã được mô tả dựa trên phân tích in vitro của nhiều vi khuẩn probiotic. Nhiều chủng Bacillus spp. được chứng minh là đặc biệt hiệu quả (Svetoch et all, 2005; Teo và Tan, 2005; Latorre et al , 2016; Poormontaseri eI al 2017). Người ta cũng cho rằng nhiều chủng Bacillus khác cũng sản xuất ra các bacteriocin hoặc chất giống bacteriocin, như subtilincoagulin.

Sản sinh Enzyme:

Probiotic từ Bacillus như là một nhà máy sản xuất nhiều enzyme tiêu hóa. Các enzyme này được giải phóng trong đường ruột bởi probiotic kích hoạt. Khi được giải phóng, chúng sẽ tiếp tục hoạt động tại chỗ, biến đổi nhiều chất dinh dưỡng khó tiêu thành các chất dễ tiêu hóa. Một số enzyme được liệt kê trong bảng dưới đây.

bang_2_2
 
Nguồn: Ch.Hansen, Innovation

Phương thức hoạt động của một số probiotic được mô tả ở trên là sự bổ sung hiệu quả cho cơ chế hoạt động tiêu chuẩn của kháng sinh sẽ nhắm vào thành tế bào vi khuẩn, sinh tổng hợp protein hay sinh tổng hợp DNA. Sử dụng đồng thời cả kháng sinh và probiotic sẽ mở rộng phổ hoạt động trên vi khuẩn gây bệnh, nhưng cũng đồng thời ảnh hưởng tích cực lên tiêu hóa thức ăn.

Nhiều probiotic dường như không thể hiện dấu hiệu kháng kháng sinh. Có thể là do vi khuẩn gặp khó khăn hơn trong việc gia tăng sức đề kháng khi bị tấn công trên nhiều "mặt trận". Những nhà cung cấp probiotic chuyên nghiệp nhất đang theo dõi chặt chẽ hiệu quả của các chủng thông qua nhiều xét nghiệm ức chế mầm bệnh. Cho đến nay, các nhà cung cấp này không tìm thấy bất kì sự phát triển kháng thuốc nào của vi khuẩn gây bệnh có liên quan tới probiotic đang được sử dụng làm phụ gia thức ăn chăn nuôi. Khi chọn chủng probiotic, việc xoay vòng là không cần thiết vì thường có thể dùng kháng sinh.

Tuy nhiên, nhận định khái quát như trên cũng khá nguy hiểm, như Bacillus subtilis or Bacillus licheniformis là những họ có kiểu gen rất lớn. Như các bạn đã biết, có nhiều sự khác biệt di truyền giữa 2 trực khuẩn bacillus subtilis hơn là giữa một con cá và một con heo. Để xác định đúng nguồn probiotic cần sử dụng, bạn cần yêu cầu nhà cung cấp xác nhận danh tính kiểu gen của chúng (VD: Bacillus subtilis 17299) và hỏi xác nhận khoa học về phương thức hoạt động của kiểu gen đó. Điều quan trọng là cũng phải yêu cầu nhà cung cấp chứng minh độ tinh khiết của chủng. Nhiều probiotic trên thị trường là hỗn hợp của nhiều chủng khác nhau do nhiễm tạp trong quá trình bảo quản và sản xuất.

Nguồn: https://mailchi.mp/c59bed592e91/probiotic_va_khang-sinh

Ý kiến bạn đọc