Banner inside

MICROSPORIDIANS - VẤN ĐỀ LỚN TRONG NGÀNH NUÔI TRỒNG THỦY SẢN

  • Thứ tư, 21/11/2018, 13:54 GMT+7
  • Lượt xem: 72

Hơn 80 loài Microsporidian được biết là lây nhiễm cho cá và các động vật thủy sinh không xương sống, theo Anna Herrero của The Fish Vet Group.

Microsporidians là vi bào tử trùng, việc phân loại Microsporidian là một thách thức đối với các nhà khoa học kể từ khi chúng được phát hiện vào thế kỷ XIX. Chúng gây ảnh hưởng trực tiếp hoặc là nguyên nhân chính gây ra nhiều bệnh trong nuôi trồng thủy sản. Một cuộc khảo sát 150 ao nuôi thả sẵn ở Thái Lan đã tìm thấy tỷ lệ nhiễm độc Enterocytozoon hepatopenaei ở mức 49%, với tổn thất kinh tế do tăng trưởng chậm trong mỗi vụ nuôi.

Hiện tại, có 200 chi Microsporidian đã được biết, với hơn 80 loài được biết đến là lây nhiễm cho cá và các động vật thủy sinh không xương sống. Mặc dù nhiễm vi-rus Microsporidian thường liên quan đến các cá thể suy giảm miễn dịch, nhưng chúng cũng được biết đến là tác nhân gây bệnh chính (Microsporidiosis gây bệnh trên động vật thủy sản làm giảm năng suất ảnh hưởng nền kinh tế thủy sản và được nhận đinh là suy giảm miễn dịch.

Nhiễm trùng Salmonid

Trong nuôi trồng thủy sản, một số loài Microsporidian được biết là gây thiệt hại kinh tế cho ngành thủy sản. Ở cá hồi Đại Tây Dương, loài Desmozoon lepeophtherii Microsporidian có thể là nhân tố gây ra các bệnh mang tính phức tạp đang ngày càng ảnh hưởng nhiều đến cá nuôi ở Na Uy và Scotland. Gần đây, ký sinh trùng có liên quan đến sự chậm phát triển và nghiên cứu đang được tiến hành để mô tả đầy đủ tác động của mầm bệnh này trong chu trình phát triển. Đối với cá hồi nuôi trong lồng biển, các loài Microsporidian khác nhau có liên quan đến tỷ lệ tử vong như Loma salmonae đã được chứng minh là gây thiệt hại nặng cho cá hồi Coho (Oncorhynchus kisutch) và cá hồi Chinook (Oncorhynchus tshawytscha); Nucleopspora salmonis có thể gây nhiễm cho các tế bào tạo máu, dẫn đến tình trạng bệnh bạch cầu giống như trong một loạt các loại cá hồi; và Desmozoon lepeophtherii (syn. Paranucleospora theridion) đã được phát hiện là một trong những tác nhân gây bệnh phức tạp ở cá hồi Đại Tây Dương (Salmo salar).

Cá biển

Các loài cá biển cũng bị ảnh hưởng bởi các ký sinh trùng này, nhiễm trùng hệ thống nghiêm trọng và tỷ lệ tử vong cao nguyên nhân được xác định ở các khối u (Cyclopterus lumpus) do Nucleospora cyclopteri. Các ví dụ khác trong cá bao gồm vi bào tử trùng Microsporidian Tetramicra brevifilum lây nhiễm mô liên kết của hệ cơ xương và gây bệnh ở cá bơn (Scophtalmus maximus), làm giảm tốc độ tăng trưởng của cá và dẫn đến cá không bán được do cơ xương bất thường, hoặc vi bào tử trùng Enterospora nucleophile gây tử vong đáng kể cho cá bống biển (Sparus aurata) và hội chứng chậm lớn ở tôm. Một ví dụ quan trọng trong Microsporidians ảnh hưởng đến động vật giáp xác nuôi là Enterocytozoon hepatopenaei (Hình 1), một ký sinh trùng mới là mối đe dọa nghiêm trọng gây ra bệnh chậm lớn đối với loài tôm he nuôi ở châu Á.

Microsporidians_1

Hình 1: Một phần gan tụy của tôm thẻ chân trắng Penaeus vannamei nhiễm vi khuẩn Enterocytozoon hepatopenaei. (a) H & E (b) Vệt trắng Calcofluor là bào tử E. hepatopenaei

(mũi tên). Tỷ lệ: 50 µm

 

Chẩn đoán Microsporidians chủ yếu dựa trên việc sử dụng các phương pháp chẩn đoán phân tử và kính hiển vi quang học để phát hiện bào tử. Việc hiển thị Microsporidians trực quan bằng kính hiển vi trong phần mô có thể khó thấy do kích thước của bào tử quá nhỏ (~ 1-20µm). Các phương pháp nhuộm đặc biệt như vệt Trichrome, Gram, vệt Warthin-Starry hoặc Calcofluor White có thể được áp dụng. Các phương pháp nhạy hơn như immunohistochemistry hoặc lai tại chỗ (in situ hybridization) phải có sẵn một số loài Microsporidian.

Các loại thuốc khác nhau đã được thử nghiệm để điều trị nhiễm trùng Microsporidia chủ yếu là trên cơ sở nghiên cứu (ví dụ: benzimidazoles hoặc fumagillin) nhưng chúng cho thấy những kết quả khác nhau trên các loài và vật chủ Microsporidian khác nhau. Vắc-xin chống Microsporidian thành công đầu tiên được phát triển chống lại loài Loma salmonae và chứng minh có khả năng làm giảm nấm thuộc ngành microsporidial, cho thấy phương pháp có thể kiểm soát bệnh Microsporidiosis.

Vòng đời (Life cycle)

Microsporidian là sinh vật nhân chuẩn, bắt buộc, ký sinh trùng nấm trong tế bào gây nhiễm cho tất cả các loài động vật cũng như một số nguyên sinh vật. Vòng đời chung của một Microsporidian có thể được chia thành ba giai đoạn sống khác nhau: giai đoạn bào tử nhiễm trùng, giai đoạn tăng sinh và giai đoạn tạo bào tử. Microsporidian chủ yếu lây truyền qua môi trường nước, mặc dù lây truyền dọc đã được chứng minh ở một số loài. Bào tử là một giai đoạn sống tự do có thể tồn tại bên ngoài vật chủ trong nhiều năm. Nó có cơ quan hình ống (hình 2), khi được kích thích chúng xuyên qua một tế bào chủ thích hợp để tổng hợp nguyên sinh chất. Khi vào trong tế bào chủ, giai đoạn tăng sinh bắt đầu và cuối cùng là sự hình thành của bào tử trưởng thành diễn ra.

Microsporidians_2

Hình 2: Kính hiển vi điện tử truyền qua mặt cắt ngang của bào tử microsporidian với hạt nhân (n), sợi cực (PF), tường nội soi sáng mờ electron (EN) bao quanh bởi lớp exospore dày đặc electron (EX), không bào sau (PV) và polaroplast (PP). Tỷ lệ: 200 nm

Nguồn: https://thefishsite.com/articles/microsporidians-a-macro-problem-in-aquaculture

Lược dịch: Trần Thị Ngọc Quyên

 

Ý kiến bạn đọc